พาหิติยสูตร: ความประพฤติที่ผู้รู้ติเตียน

ในพาหิติยสูตร มัชฌิมนิกาย พระเจ้าปเสนทิโกศลทรงช้างออกจากพระนครสาวัตถี เห็นพระอานนท์กลับจากบิณฑบาต จึงนิมนต์ไปนั่งที่ฝั่งแม่น้ำอจิรวดี แล้วถามว่า พระผู้มีพระภาคจะประพฤติทางกาย วาจา ใจ อย่างที่สมณพราหมณ์ผู้รู้ติเตียนบ้างหรือไม่ พระอานนท์ตอบว่าไม่

พระราชาตรัสว่า คำชมหรือคำติของคนพาลที่ไม่ใคร่ครวญ พระองค์ไม่ถือเป็นแก่นสาร แต่คำชมหรือคำติของบัณฑิตที่ใคร่ครวญแล้ว พระองค์ถือเป็นแก่นสาร แล้วถามต่อว่า ความประพฤติแบบใดที่ผู้รู้ติเตียน พระอานนท์ตอบเป็นลำดับว่า คือความประพฤติที่เป็นอกุศล ซึ่งก็คือมีโทษ มีความเบียดเบียน มีทุกข์เป็นวิบาก และเป็นไปเพื่อเบียดเบียนตนเอง ผู้อื่น หรือทั้งสองฝ่าย ทำให้อกุศลเจริญ กุศลเสื่อม ส่วนฝ่ายที่ผู้รู้ไม่ติเตียนก็เป็นตรงกันข้าม

พระราชาพอพระทัย ถวายผ้าพาหิติกาที่พระเจ้าอชาตศัตรูส่งมาประทาน พระอานนท์ปฏิเสธก่อนเพราะมีไตรจีวรครบแล้ว พระราชาจึงเปรียบว่า เหมือนฝนตกบนภูเขาแล้วแม่น้ำอจิรวดีไหลล้นสองฝั่ง ท่านจะทำจีวรใหม่แล้วแบ่งจีวรเก่าให้เพื่อนภิกษุ พระอานนท์จึงรับ