Middle Discourses: The Middle Fifty

由 AI 根据整卷内容摘要（共 50 个主题）——点击即可跳到该主题开始的位置。

1. 页 1–13 กันทรกสูตร ทรงแสดงบุคคล 4 จำพวก (ทรมานตน/ผู้อื่น/ทั้งสอง/ไม่ทรมานใคร) พร้อมพรรณนาตบะเดียรถีย์และพิธีบูชายัญอย่างละเอียด แสดงมรรคปฏิบัติครบถ้วนจนถึงวิชชา 3
2. 页 14–21 อัฏฐกนาครสูตร พระอานนท์แสดงธรรม 11 ทางสู่ความหลุดพ้น (ฌาน 4 พรหมวิหาร 4 อรูปฌาน 3) แก่ทสมคฤหบดี เปรียบเหมือนพบขุมทรัพย์ 11 ขุม
3. 页 22–29 เสขปฏิปทาสูตร พระอานนท์แสดงปฏิปทาของเสขบุคคลแก่เจ้าศากยะ อุปมาไข่ไก่ที่ลูกไก่เจาะเปลือกออกได้เอง
4. 页 30–41 โปตลิยสูตร การตัดขาดโวหารที่แท้จริงในอริยวินัยคือธรรม 8 ประการ พร้อมอุปมากาม 7 ข้อ (ร่างกระดูก คบเพลิงหญ้า ฯลฯ)
5. 页 42–45 ชีวกสูตร ทรงอธิบายเนื้อ 3 ประเภทที่ควร/ไม่ควรฉัน และการแผ่พรหมวิหาร 4 ของภิกษุเมื่อรับบิณฑบาต
6. 页 46–63 อุปาลิวาทสูตร อุบาลีคฤหบดีถูกส่งไปโต้วาทะเรื่องทัณฑะ 3 (กาย วจี มโน) กลับกลายเป็นเลื่อมใสถึงสรณะ นิครนถ์นาฏบุตรอาเจียนเลือดอุ่นด้วยความโกรธ
7. 页 64–69 กุกกุโรวาทสูตร นักบวชผู้ประพฤติวัตรดังโค/ดังสุนัข ไปเกิดเป็นสัตว์นั้นจริงหากทำวัตรบริบูรณ์ ทรงแสดงกรรม 4 ประการ
8. 页 70–74 อภัยราชกุมารสูตร ปัญหาสองเงื่อนที่นิครนถ์คิดจะจนมุมพระพุทธเจ้าเรื่องวาจา ทรงแก้ด้วยการจำแนกวาจา 6 ประเภท
9. 页 75–79 พหุเวทนิยสูตร เวทนาตรัสได้หลายปริยาย (2,3,5,6,18,36,108) ไม่ควรวิวาทกัน ทรงแสดงลำดับสุขที่ประณีตยิ่งขึ้นจนถึงสัญญาเวทยิตนิโรธ
10. 页 80–103 อปัณณกสูตร จบคหปติวรรค อปัณณกธรรมหักล้างวาทะข้าศึก 4 คู่ (นัตถิกวาท-อัตถิกวาท ฯลฯ) ด้วยหลักเหตุผลแบบปลอดภัยไว้ก่อน พรรณนาตบะเดียรถีย์และพิธีบูชายัญ
11. 页 104–110 จูฬราหุโลวาทสูตร ทรงสอนพระราหุลด้วยอุปมาน้ำในภาชนะ และหลักพิจารณากรรม 3 (กาย วจี มโน) ก่อน-ขณะ-หลังทำ
12. 页 111–116 มหาราหุโลวาทสูตร ทรงสอนขันธ์ 5 ไม่ใช่ตัวตน ธาตุ 5 และอานาปานสติภาวนา 16 ขั้นอย่างละเอียด
13. 页 117–122 จูฬมาลุงโกฺยวาทสูตร อุปมาบุรุษถูกยิงด้วยลูกศรอาบยาพิษ อธิบายเหตุที่ไม่ทรงพยากรณ์อัพยากตปัญหา 10 ประการ
14. 页 123–128 มหามาลุงโกฺยวาทสูตร โอรัมภาคิยสังโยชน์ 5 และมัคคปฏิปทาละสังโยชน์ด้วยฌาน 4 และอรูปฌาน
15. 页 129–140 ภัททาลิสูตร พระภัททาลิขัดขืนสิกขาบทฉันอาหารหนเดียว ทรงสอนเรื่องการระงับอธิกรณ์และอุปมาม้าอาชาไนย จบด้วยอเสขธรรม 10
16. 页 141–151 ลฑุกิโกปมสูตร อุปมานกมูลไถติดบ่วงเถาวัลย์ vs ช้างต้นสลัดเครื่องผูก และความสุขจากฌานที่ประณีตกว่ากามสุข
17. 页 152–158 จาตุมสูตร ทรงประณามขับไล่ภิกษุ 500 รูปเพราะส่งเสียงดัง อุปมาข้าวกล้าอ่อน/ลูกโคอ่อน และภัย 4 อย่างของผู้บวช
18. 页 159–167 นฬกปานสูตร ตรัสถามกุลบุตรมีชื่อเสียง (พระอนุรุทธะ ภัททิยะ ฯลฯ) เรื่องความยินดีในพรหมจรรย์ และการพยากรณ์สาวกที่ตายแล้ว
19. 页 168–172 โคลิสสานิสูตร พระสารีบุตรสอนธรรมของภิกษุผู้สมาทานอรัญญิกธุดงค์เมื่อมาอยู่ในสงฆ์
20. 页 173–183 กีฏาคิริสูตร จบภิกขุวรรค ทรงสอนเรื่องฉันอาหารมื้อเดียว เวทนา 3 และบุคคล 7 จำพวก (อุภโตภาควิมุต ปัญญาวิมุต ฯลฯ)
21. 页 184–193 จูฬวัจฉโคตตสูตร และอัคคิวัจฉโคตตสูตร ทรงปฏิเสธสัพพัญญุตญาณ แสดงทิฏฐิ 10 ที่ไม่ทรงเห็นด้วย และอุปมาไฟดับไม่มีทิศทางไป
22. 页 194–203 มหาวัจฉโคตตสูตร แสดงจำนวนสาวกที่บรรลุธรรมนับร้อยนับพัน วัจฉโคตตะขอบวชและบรรลุอรหัตผล
23. 页 204–208 ทีฆนขสูตร พระสารีบุตรบรรลุอรหัตผลขณะถวายงานพัด ทรงแสดงทิฏฐิ 3 แบบเรื่อง "ทุกสิ่งควร/ไม่ควร" และความไม่เที่ยงของเวทนา
24. 页 209–221 มาคัณฑิยสูตร อุปมากามเหมือนคนโรคเรื้อนเกาแผล และอุปมาคนตาบอดถูกลวงด้วยผ้าเปื้อนเขม่า พระอุทาน "นิพพานเป็นสุขอย่างยิ่ง"
25. 页 222–240 สันทกสูตร พระอานนท์แสดงลัทธิที่ไม่เป็นโอกาสประพฤติพรหมจรรย์ 4 แบบ และพรหมจรรย์อันเว้นความยินดี 4 แบบที่ไม่มีผลจริงจัง
26. 页 241–262 มหาสกุลุทายิสูตร ทรงปฏิเสธ 5 เหตุที่อุทายิเสนอว่าทำให้สาวกเคารพ แล้วแสดงธรรม 5 ข้อจริง ไล่เรียงจนถึงอภิญญา 6
27. 页 263–269 สมณมุณฑิกสูตร หักล้างนิยามกุศลสมบูรณ์ผิดๆ ที่แม้เด็กอ่อนก็เข้าข่าย แสดงอเสขธรรม 10 ที่แท้จริง
28. 页 270–281 จูฬสกุลุทายิสูตร "โลกมีสุขโดยส่วนเดียว" ต้องอาศัยฌาน 1-4 จึงเข้าถึงได้ แต่ญาณ 3 ประณีตยิ่งกว่า
29. 页 282–287 เวขณสสูตร จบปริพพาชกวรรค อุปมาความงาม 7 ระดับ (หิ่งห้อยถึงพระอาทิตย์เที่ยงวัน) นำสู่การอภิปรายกามคุณ 5
30. 页 288–297 ฆฏิการสูตร ชาดกช่างหม้อฆฏิการะฆราวาสผู้เป็นอนาคามี พระพุทธเจ้าทรงเฉลยว่าทรงเป็นโชติปาลมาณพในชาตินั้น
31. 页 298–315 รัฐปาลสูตร รัฐปาละอดอาหารประท้วงขอบวช กลับบ้านโยมบิดาถูกด่า ปฏิเสธกองเงินทองและอดีตภรรยา แสดงธัมมุทเทส 4
32. 页 316–325 มฆเทวสูตร ประเพณีเห็นผมหงอกแล้วออกบวชของพระเจ้ามฆเทวะ พระเจ้านิมิราชเยือนดาวดึงส์แต่ขอกลับมนุษยโลก
33. 页 326–333 มธุรสูตร พระมหากัจจานะหักล้างความเชื่อวรรณะพราหมณ์ประเสริฐสุด ชี้ว่าทุกวรรณะเสมอกันในกรรม
34. 页 334–350 โพธิราชกุมารสูตร (เริ่ม) คำถาม "สุขถึงได้ด้วยทุกข์" ทรงเล่าการศึกษากับอาฬารดาบส-อุทกดาบส อุปมาไม้สีไฟ 3 ข้อ และเริ่มทุกกรกิริยา
35. 页 351–357 จบโพธิราชกุมารสูตร ทรงบรรลุฌาน 4 และญาณ 3 ท้าวสหัมบดีพรหมอาราธนาธรรม เสด็จโปรดปัญจวัคคีย์
36. 页 358–367 อังคุลิมาลสูตร "เราหยุดแล้ว องคุลิมาล ท่านเล่าจงหยุดเถิด" องคุลิมาลทิ้งอาวุธขอบวชและบรรลุอรหัตผล
37. 页 368–375 ปิยชาติกสูตร "โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ ย่อมเกิดแต่ของที่รัก" พระนางมัลลิกาใช้เหตุผลแบบถามนำให้พระเจ้าปเสนทิโกศลเข้าใจ
38. 页 376–382 พาหิติยสูตร พระอานนท์อธิบายกายวจีมโนสมาจารที่วิญญูชนติเตียนหรือไม่แก่พระเจ้าปเสนทิโกศล
39. 页 383–390 ธรรมเจติยสูตร พระเจ้าปเสนทิโกศลซบพระเศียรจูบพระบาทด้วยความเลื่อมใส สรรเสริญธรรมวินัย 8 ประการเป็น "ธรรมเจดีย์"
40. 页 391–400 กรรณกัตถลสูตร จบราชวรรค ทรงปฏิเสธความเป็นสัพพัญญู ชี้ว่าวรรณะ 4 เสมอกัน และตรัสเรื่องธรรมชาติของเทวดา/พรหม
41. 页 401–413 พรหมายุสูตร พรหมายุพราหมณ์ส่งศิษย์ตรวจมหาปุริสลักษณะ 32 ประการ 7 เดือน ทรงแสดงอิทธาภิสังขารพิสูจน์
42. 页 414–421 เสลสูตร เสลพราหมณ์และศิษย์ 300 คนเข้าเฝ้า ตรวจมหาปุริสลักษณะ แล้วขอบวชบรรลุอรหัตผลภายใน 7 วัน
43. 页 422–432 อัสสลายนสูตร หักล้างวรรณะพราหมณ์ประเสริฐสุดด้วยตรรกะ อุปมาไฟจากไม้ต่างชนิด และลูกผสมม้า-ลา
44. 页 433–444 โฆฏมุขสูตร พระอุเทนแสดงมรรคปฏิบัติสมบูรณ์แก่โฆฏมุขพราหมณ์ ผู้ถึงสรณะแม้พระพุทธเจ้าปรินิพพานแล้ว
45. 页 445–459 จังกีสูตร หักล้างความเชื่อถือคัมภีร์พระเวทที่สืบทอดมา อุปมาแถวคนตาบอดจูงกัน แสดงลำดับธรรมมีอุปการะมาก
46. 页 460–467 เอสุการีสูตร ทรงปฏิเสธหลักการบำเรอ 4 และทรัพย์ 4 ตามวรรณะ อุปมาไฟจากไม้ต่างชนิดให้แสงเท่ากัน
47. 页 468–482 ธนัญชานิสูตร พระสารีบุตรสอนธนัญชานิพราหมณ์เรื่องนรก-เทวดา-พรหมโลก พระพุทธเจ้าทรงติที่ตั้งเขาไว้แค่พรหมโลกชั้นต่ำ
48. 页 483–490 วาเสฏฐสูตร คาถายาวนิยาม "พราหมณ์แท้" ด้วยกรรม/คุณธรรม ไม่ใช่ชาติกำเนิด
49. 页 491–503 สุภสูตร หักล้างธรรม 5 ประการที่พราหมณ์บัญญัติเพื่อบุญ อุปมาคนตาบอดแต่กำเนิด และทางไปพรหมโลกด้วยพรหมวิหาร 4
50. 页 504–518 สคารวสูตร จบพราหมณวรรค จบเล่ม สมณพราหมณ์ 3 จำพวก ทรงเล่าการแสวงหาธรรมกับอาฬารดาบส-อุทกดาบส ทุกกรกิริยา และการตรัสรู้แบบละเอียดที่สุดในพระโอษฐ์เอง