ปฐมพุทธภาสิตคาถา
ปฐมพุทฺธภาสิตคาถาคาถาที่ถือกันว่าเป็นพุทธอุทานครั้งแรกหลังตรัสรู้ เปรียบตัณหาเป็นนายช่างที่สร้างเรือนคือภพชาติขึ้นมาครั้งแล้วคร…
ธมฺมจกฺกปฺปวตฺตนสุตฺตํ
พระธรรมเทศนาครั้งแรกของพระพุทธเจ้าแก่ปัญจวัคคีย์ ว่าด้วยทางสายกลางและอริยสัจสี่ นิยมสวดทั้งสูตรในวันอาสาฬหบูชาและในงานมงคล
สวดทั้งสูตรในวันอาสาฬหบูชา ซึ่งเป็นวันที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงธรรมนี้เป็นครั้งแรก และนิยมสวดในงานทำบุญขึ้นบ้านใหม่ งานฉลอง หรือวันเกิด
เพราะเป็นบทยาว วัดส่วนใหญ่จะสวดกันเป็นหมู่ มีผู้นำสวดทีละวรรค แล้วทุกคนสวดตาม ถ้าสวดคนเดียวที่บ้าน จะแบ่งสวดวันละตอนก็ได้ ไม่มีข้อห้าม
บางท่านสวดเฉพาะตอนอริยสัจสี่ (ตั้งแต่ อิทํ โข ปน ภิกฺขเว ทุกฺขํ อริยสจฺจํ) เพื่อทบทวนเนื้อหาให้ใจจำได้ ซึ่งก็เป็นวิธีที่ดี
หลังตรัสรู้ พระพุทธเจ้าเสด็จไปหาภิกษุปัญจวัคคีย์ทั้งห้าที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ใกล้เมืองพาราณสี และทรงแสดงธรรมนี้เป็นครั้งแรก จึงเรียกกันว่า "การหมุนกงล้อแห่งธรรมให้เริ่มเคลื่อน"
เนื้อหามีสองส่วนใหญ่ ส่วนแรกคือทางสายกลาง ซึ่งไม่ใช่การปล่อยตัวตามความสุขทางกาม และไม่ใช่การทรมานตนให้ลำบาก แต่เป็นทางมีองค์แปดตั้งแต่ความเห็นชอบถึงความตั้งใจมั่นชอบ ส่วนที่สองคืออริยสัจสี่ ได้แก่ ทุกข์ เหตุเกิดทุกข์ ความดับทุกข์ และทางที่พาให้ถึงความดับทุกข์ โดยทรงย้ำว่าแต่ละข้อมีกิจที่ต้องทำต่างกัน คือทุกข์ควรกำหนดรู้ เหตุควรละ ความดับควรทำให้แจ้ง และทางควรทำให้เจริญ
เมื่อจบพระธรรมเทศนา ท่านโกณฑัญญะได้ดวงตาเห็นธรรมว่า "สิ่งใดมีความเกิดขึ้นเป็นธรรมดา สิ่งนั้นล้วนมีความดับไปเป็นธรรมดา" จึงได้ชื่อว่า อัญญาโกณฑัญญะ แปลว่า "โกณฑัญญะผู้ได้รู้แล้ว" บทนี้จึงเป็นทั้งหลักธรรมและเรื่องเล่าของวันที่พระรัตนตรัยครบสามองค์เป็นครั้งแรก
คลิกเพื่อไปอ่านเนื้อหาจริงในหน้าที่อ้างถึง
คาถาที่ถือกันว่าเป็นพุทธอุทานครั้งแรกหลังตรัสรู้ เปรียบตัณหาเป็นนายช่างที่สร้างเรือนคือภพชาติขึ้นมาครั้งแล้วคร…
คาถาในขุททกปาฐะว่าด้วยการให้ทานอุทิศแก่ญาติผู้ล่วงลับ นิยมสวดในงานทำบุญอุทิศและวันสารท
คาถาธรรมบทที่ชี้ว่าที่พึ่งอย่างภูเขา ป่า และต้นไม้ศักดิ์สิทธิ์ ยังไม่ใช่ที่พึ่งอันเกษม ที่พึ่งอันเกษมคือพระรัต…
คาถาสี่บรรทัดที่พระสวดขณะชักผ้าบังสุกุลในงานศพ ว่าสังขารทั้งหลายไม่เที่ยง เกิดขึ้นแล้วย่อมดับไป