๘. อุปปถสูตร
[๑๗๒] เทวดาทูลถามว่า
อะไรหนอบัณฑิตกล่าวว่าเป็นทางผิด
อะไรหนอสิ้นไปตามคืนและวัน อะไรหนอ
เป็นมลทินของพรหมจรรย์ อะไรหนอ
มิใช่น้ำแต่เป็นเครื่องชำระล้าง.
[๑๗๓] พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า
ราคะบัณฑิตกล่าวว่าเป็นทางผิด
วัยสิ้นไปตามคืนและวัน หญิงเป็นมลทิน
ของพรหมจรรย์ หมู่สัตว์นี้ย่อมติดอยู่ใน
หญิงนี้ ตบะและพรหมจรรย์นั้น มิใช่น้ำ
แต่เป็นเครื่องชำระล้าง.
อรรถกถาอุปปถสูตร
พึงทราบวินิจฉัยในอุปปถสูตรที่ ๘ ต่อไป :-
บทว่า ราโค อุปฺปโถ ความว่า ราคะนั้นมิใช่ทางของผู้ไปสู่สุคติ
และพระนิพพาน. บทว่า รตฺติทิวกฺขโย ได้แก่ ย่อมสิ้นไปทั้งกลางคืนและ
กลางวัน. บทว่า อิตฺถี อธิบายว่า มลทินภายนอกที่เหลือ (นอกจากมลทิน
ของพรหมจรรย์) บุคคลอาจเพื่อชำระล้างให้สะอาดได้โดยการตกแต่งแก้ไขให้