เตวิชชสูตร: แถวคนตาบอดกับทางที่ไม่มีใครเคยเห็น
เตวิชฺชสุตฺตํมาณพสองคนเถียงกันว่าทางไปพรหมของอาจารย์ใครตรงกว่า พระพุทธเจ้าทรงชี้ว่าไม่มีใครในสายนั้นเคยเห็นพรหม แล้วทรงยกอุ…
ทส ราชธมฺมา
ธรรมของผู้ปกครอง ๑๐ ประการ — ทาน ศีล บริจาค ความซื่อตรง ความอ่อนโยน ความเพียร ไม่โกรธ ไม่เบียดเบียน อดทน และไม่ผิดธรรม ใช้ได้กับทุกคนที่มีคนอยู่ใต้การดูแล
ทศพิธราชธรรมปรากฏในคาถาของมหาหังสชาดก ซึ่งพระโพธิสัตว์ในชาติที่เป็นพระยาหงส์ทูลถามพระเจ้ากาสีถึงการปกครอง และพระราชาตรัสว่าทรงเห็นธรรม ๑๐ ประการนี้ตั้งอยู่ในพระองค์ คือ ทาน ศีล บริจาค อาชชวะ มัททวะ ตบะ อักโกธะ อวิหิงสา ขันติ และอวิโรธนะ
ในจักกวัตติสูตร ทีฆนิกาย ยังมีหลักของผู้ปกครองอีกชุดหนึ่งที่เรียกว่าจักกวัตติวัตร คือ ให้อาศัยธรรม เคารพธรรม จัดการคุ้มครองชนทุกกลุ่มโดยชอบธรรม ไม่ให้การอันไม่เป็นธรรมเกิดขึ้นในแว่นแคว้น ให้ทรัพย์แก่ผู้ที่ไม่มีทรัพย์ และเข้าไปหาสมณพราหมณ์เพื่อถามว่าอะไรเป็นกุศลอกุศล พระสูตรเล่าต่อว่า เมื่อพระราชาองค์หนึ่งไม่ให้ทรัพย์แก่ผู้ยากไร้ ความยากจนก็แพร่หลาย จากนั้นการลักขโมย การใช้อาวุธ การฆ่า และการพูดเท็จก็ตามมาเป็นลำดับ
ให้ปัจจัยและความช่วยเหลือแก่ผู้ที่ควรได้รับ ไม่กักตุนประโยชน์ไว้กับตัวเอง
ผู้นำที่ดีแบ่งทั้งทรัพยากรและเครดิตให้ทีม ไม่เก็บความสำเร็จไว้ที่ตัวคนเดียว
รักษาความประพฤติทางกายและวาจาให้เป็นแบบอย่าง
คนใต้การดูแลเรียนจากสิ่งที่ผู้นำทำ มากกว่าสิ่งที่ผู้นำพูด กฎที่ผู้นำไม่ทำตามเองจะไม่มีใครทำตาม
สละความสุขส่วนตัวเพื่อประโยชน์ส่วนรวม
ในวันที่องค์กรลำบาก ผู้นำที่ยอมลดประโยชน์ของตัวเองก่อนจะได้ความไว้ใจที่เงินซื้อไม่ได้
ซื่อตรง ไม่คดโกง ไม่หลอกลวงผู้อยู่ใต้การดูแล
บอกข่าวร้ายตามจริงและตรงเวลา ความจริงที่ไม่น่าฟังทำลายความไว้ใจน้อยกว่าการถูกพบว่าปิดบัง
มีกิริยาสุภาพอ่อนโยน ไม่ถือตัว เข้าถึงได้
ถ้าทีมไม่กล้าบอกปัญหากับเรา ปัญหาจะมาถึงเราเมื่อสายเกินไปแล้ว ความอ่อนโยนคือระบบเตือนภัยล่วงหน้า
ไม่หมกมุ่นในความสุขสำราญ มีความเพียรและความอดกลั้นต่อความอยาก
อำนาจมาพร้อมโอกาสในการหาความสบายส่วนตัว ผู้นำที่ไม่ใช้ตำแหน่งหาความสุขให้ตัวเองคือผู้ที่มีตบะ
ไม่ใช้อารมณ์โกรธในการตัดสินใจหรือลงโทษ
ตั้งกฎว่าจะไม่ตัดสินใจเรื่องคนในวันที่กำลังโกรธ รอให้ใจเย็นก่อนเสมอ
ไม่ใช้อำนาจกดขี่ ข่มเหง หรือทำร้ายผู้อื่น
สังเกตว่าเราใช้ความกลัวเป็นเครื่องมือบริหารหรือเปล่า ความกลัวได้ผลเร็ว แต่ทำลายทีมระยะยาว
อดทนต่อความยากลำบาก คำวิจารณ์ และความไม่พอใจ โดยไม่เสียหลักการ
ผู้นำต้องฟังคำวิจารณ์มากกว่าคนอื่น ความอดทนฟังจนจบคือสิ่งที่แยกผู้นำออกจากผู้มีตำแหน่ง
ไม่ประพฤติผิดจากธรรมและความถูกต้อง ตั้งมั่นในความยุติธรรม ไม่หวั่นไหวไปตามอคติ
ใช้หลักอคติ ๔ ตรวจการตัดสินใจเรื่องคน — ลำเอียงเพราะรัก เพราะชัง เพราะกลัว หรือเพราะไม่รู้หรือเปล่า
แม้ชื่อจะเป็นธรรมของพระราชา แต่ทั้งสิบข้อใช้ได้กับทุกคนที่มีคนอยู่ใต้การดูแล — หัวหน้างาน เจ้าของกิจการ ครู หรือพ่อแม่ ลองให้คะแนนตัวเองข้อละ ๑–๕ แล้วดูว่าข้อไหนต่ำที่สุด
บทเรียนจากจักกวัตติสูตรก็ใช้ได้ในระดับองค์กร: ความเดือดร้อนของคนที่อยู่ล่างสุดที่ไม่ได้รับการดูแล จะกลายเป็นปัญหาของทั้งองค์กรในที่สุด
คลิกเพื่อไปอ่านเนื้อหาจริงในหน้าที่อ้างถึง
มาณพสองคนเถียงกันว่าทางไปพรหมของอาจารย์ใครตรงกว่า พระพุทธเจ้าทรงชี้ว่าไม่มีใครในสายนั้นเคยเห็นพรหม แล้วทรงยกอุ…
นิกเขปกัณฑ์ไขความคู่ธรรมจากพระสูตรว่า ความเป็นผู้ว่ายากคืออะไร การคบมิตรชั่วคืออะไร แล้วแสดงฝ่ายตรงข้าม คือว่า…
หลักตัดสินใจว่าควรอยู่หรือควรจากป่า หมู่บ้าน เมือง หรือบุคคลใด โดยดูสองเรื่อง คือใจเจริญขึ้นหรือไม่ และปัจจัยเ…
โปฏฐปาทะถามเรื่องอัตตาและคำถามใหญ่ ๑๐ ข้อ เช่น โลกเที่ยงไหม พระพุทธเจ้าไม่ทรงพยากรณ์เพราะไม่นำไปสู่นิพพาน ทรงพ…