ความปราชัยด้วยทรัพย์ ในเพราะ

การพนันทั้งหลาย พร้อมด้วยสิ่งของของ

ตนทั้งหมดก็ดี พร้อมด้วยตนก็ดี ก็เป็น

โทษเพียงเล็กน้อย.

บุคคลใดทำใจให้ประทุษร้ายในท่าน

ผู้ปฏิบัติดีทั้งหลาย ความประทุษร้ายแห่ง

ใจของบุคคลนั้นเป็นโทษใหญ่กว่า บุคคล

ตั้งวาจาและใจอันลามกไว้ เป็นผู้มักติเตียน

พระอริยเจ้า ย่อมเข้าถึงนรก ซึ่งมีปริมาณ

แห่งอายุถึงแสนสามสิบหกนิรัพพุท กับห้า

อัพพุท.*

อรรถกถาตุทุพรหมสูตร

ในตุทุพรหมสูตรที่ ๙ มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้ :-

บทว่า อาพาธิโก ความว่า ผู้มีอาพาธด้วยอาพาธอันมาในอนันตร สูตรโดยนัยว่า สาสปมตฺตีหิ ปิฬกาหิ เป็นต้น. บทว่า พาฬฺหคิลาโน

ได้แก่มีความป่วยไข้มีประมาณยิ่ง. บทว่า ตุทุ ความว่า พระอุปัชฌาย์ ของ

ภิกษุโกกาลิก ชื่อว่า ตุทุ เถระบรรลุอนาคามิผลแล้วบังเกิดในพรหมโลก. ตุทุพรหมนั้น ได้ทราบข่าวบาปกรรม ของภิกษุโกกาลิกตั้งต้นแต่ภุมมัฏฐกเทวดา โดยเล่าสืบ ๆ กันจนถึงพรหมโลกว่า ภิกษุโกกาลิกกล่าวตู่พระอัครสาวกด้วย อันติมวัตถุ ทำกรรมอันไม่สมควรแล้ว จึงมาปรากฏต่อหน้าภิกษุโกกาลิกนั้นด้วย * อัพพุทะ เป็นสงขยา ซึ่งมีจำนวนเลขสูญ ๖๑ สูญ