ขุททกนิกาย มหานิทเทส
ฉบับ มมร. · เล่ม ๖๕ · หน้า ๔๖๙ · ข้อ 108
เข้าสู่ระบบเพื่อคั่นหน้า

ตัณหาเป็นธงยอด เพราะอรรถว่า มีตัณหานั่นแหละเป็นธงยอด ด้วยอรรถ ว่า เที่ยวไปข้างหน้า.

บทว่า ตณฺหาธิปเตยฺโย ความว่า ชื่อว่ามีตัณหาเป็นใหญ่ เพราะ อรรถว่า ตัณหามาโดยความเป็นใหญ่ ด้วยสามารถความเป็นใหญ่ด้วยความ พอใจ อีกอย่างหนึ่ง ชื่อว่ามีตัณหาเป็นใหญ่ เพราะอรรถว่า มีตัณหา

เป็นใหญ่. แม้ในบทว่า มีทิฏฐิเป็นธงชัยเป็นต้น ก็นัยนี้เหมือนกัน.

บทว่า อโวทาตา ความว่าไม่บริสุทธิ์.

บทว่า สงฺกิลิฏา ความว่า เศร้าหมองเอง.

บทว่า สงฺกิเลสิกา ความว่า เป็นอารมณ์ที่ตั้งแห่งความเดือดร้อน.

บทว่า เทฺว อานิสํเส ปสฺสติ แปลว่าย่อมเห็นคุณ ๒ อย่าง.

บทว่า ทิฏฺธมฺมิกญฺจ อานิสํสํ ความว่า อานิสงส์ซึ่งเป็นธรรม ประจักษ์ในอัตภาพนี้แหละด้วย.

บทว่า สมฺปรายิกํ ความว่า อานิสงส์ซึ่งจะพึงถึงในปรโลกด้วย.

บทว่า ยํทิฏฺิโก สตฺถา โหติ แปลว่า ศาสดาเป็นผู้มีลัทธิ อย่างใด.

บทว่า ตํทิฏฺิกา สาวกา โหนฺติ ความว่า แม้สาวกทั้งหลาย ผู้ฟังคำของศาสดานั้น ก็เป็นผู้มีลัทธิอย่างนั้น.

บทว่า สกฺกโรนฺติ ความว่า ย่อมกระทำให้ถึงสักการะ.

บทว่า ครุกโรนฺติ ความว่า ย่อมกระทำให้ถึงความเคารพ.

บทว่า มาเนนฺติ ความว่า ย่อมประพฤติรักด้วยใจ.

บทว่า ปูเชนฺติ ความว่า ย่อมบูชาด้วยนำปัจจัย ๔ มาบูชา.